حملات فیشینگ چیست؟،حملات فیشینگ یکی از روشهای رایج کلاهبرداری آنلاین هستند که هدف آنها فریب دادن کاربران برای دستیابی به اطلاعات حساس مانند نام کاربری، رمز عبور، اطلاعات کارتهای بانکی و یا دیگر دادههای شخصی است. در این حملات، کلاهبرداران معمولاً از ایمیلها، پیامها یا وبسایتهای جعلی برای شبیهسازی سایتهای معتبر استفاده میکنند تا قربانیان را به اشتباه انداخته و آنها را ترغیب به وارد کردن اطلاعات حساس کنند. بهطور معمول، در حملات فیشینگ، پیامهای کلاهبرداری بهگونهای طراحی میشوند که بهنظر برسند از یک نهاد معتبر، مانند بانکها یا سرویسهای آنلاین، آمدهاند.
فهرست مطالب:
حملات فیشینگ چیست؟
حملات فیشینگ یک نوع حمله سایبری است که در آن مهاجم تلاش میکند تا با استفاده از روشهای فریبنده، قربانی را متقاعد به ارائه اطلاعات حساس شخصی یا مالی مانند نام کاربری، رمز عبور، شماره کارت اعتباری یا اطلاعات بانکی کند. این حملات معمولاً از طریق ایمیلها، پیامکها، یا وبسایتهای جعلی صورت میگیرند که ظاهراً از نهادهای معتبر مانند بانکها یا سرویسهای آنلاین به نظر میرسند. هدف اصلی حملات فیشینگ دسترسی غیرمجاز به اطلاعات شخصی یا مالی قربانیان است تا از آنها سوء استفاده شود.
تاریخچه فیشینگ
اولین حملات فیشینگ در دهه ۱۹۹۰ و همزمان با گسترش اینترنت در میان عموم مردم آغاز شد. در ابتدا، مهاجمان از روشهایی چون ارسال ایمیلهای جعلی به کاربران AOL (یکی از اولین سرویسهای ایمیل بزرگ) استفاده میکردند. این ایمیلها بهگونهای طراحی شده بودند که از طرف AOL به نظر میرسیدند و از کاربران میخواستند که جزئیات حساب کاربری خود را وارد کنند. در طول سالها، روشهای فیشینگ پیچیدهتر و حرفهایتر شدند و امروزه با استفاده از فناوریهای پیشرفته، حملات فیشینگ به سطحی از فریبندگی رسیدهاند که حتی کاربران با تجربه را نیز دچار اشتباه میکنند.
انواع حملات فیشینگ
فیشینگ از طریق ایمیل
مهاجمان سایبری با ارسال ایمیلهای فریبنده و جعلی، خود را به جای سازمانهای معتبر جا میزنند. هدف آنها فریب دادن دریافتکنندگان ایمیل است تا اطلاعات حساس را فاش کنند یا اقداماتی مخرب انجام دهند.
فیشینگ هدفدار (Spear Phishing)
این نوع حمله بهطور خاص به افراد یا سازمانهای معینی هدف قرار میدهد. مهاجمان با استفاده از اطلاعات شخصیشده، تلاش میکنند تا ایمیلها یا پیامهای خود را معتبر و قابل اعتماد نشان دهند و احتمال موفقیت حمله را افزایش دهند.
ویلینگ (Whaling)
ویلینگ مشابه فیشینگ هدفدار است، اما هدف آن افراد ارشد در سازمانها مانند مدیران عامل و مدیران اجرایی است. این حملات بهمنظور دستیابی به اطلاعات ارزشمند شرکت یا داراییهای مالی آنها صورت میگیرد.
فیشینگ از طریق پیامک
حملات فیشینگی که از طریق پیامک انجام میشود، در آن مهاجمان کاربران را متقاعد میکنند که روی لینکهای جعلی کلیک کرده یا اطلاعات شخصی خود را در اختیارشان قرار دهند.
فیشینگ صوتی (Vishing)
در این نوع حمله، مهاجمان با برقراری تماس تلفنی و جعل هویت خود، تلاش میکنند قربانیان را متقاعد کنند که اطلاعات حساس خود را فاش کنند.
فارمینگ (Pharming)
مهاجمان با دستکاری تنظیمات DNS یا استفاده از بدافزار، کاربران را از سایتهای قانونی به سایتهای کلاهبرداری هدایت میکنند تا اطلاعات حساس آنها را جمعآوری کنند.
شبیهسازی فیشینگ
در این نوع حمله، مهاجمان نسخه جعلی از ایمیل یا وبسایت یک سازمان معتبر میسازند و با تغییرات جزئی، خود را بهعنوان یک نهاد قانونی معرفی میکنند تا اعتماد قربانی را جلب کنند.
حملات مرد میانی (Man-in-the-Middle)
در این حمله، مهاجم بهطور مخفیانه ارتباط بین دو طرف را رهگیری میکند و به اطلاعاتی که بین آنها رد و بدل میشود دسترسی غیرمجاز پیدا میکند.
بهخطر انداختن ایمیل تجاری (Business Email Compromise)
در این حملات، مهاجمان هویت مدیران یا کارمندان سازمانها را جعل میکنند تا از این طریق اطلاعات حساس را فاش کنند یا انتقالهای غیرمجاز مالی انجام دهند.
فیشینگ حیلهگرانه
این نوع حمله از طریق رسانههای اجتماعی انجام میشود. مهاجمان صفحات جعلی خدمات مشتری یا حسابهای تقلبی میسازند تا اطلاعات ورود یا دادههای شخصی کاربران را سرقت کنند.
چگونه حملات فیشینگ انجام میشود؟
حملات فیشینگ از روشهای مختلفی برای فریب دادن قربانیان استفاده میکنند. در اینجا به رایجترین روشها پرداخته میشود:
ایمیل فیشینگ
رایجترین نوع حمله فیشینگ، ارسال ایمیلهایی است که ظاهراً از یک نهاد معتبر آمدهاند. این ایمیلها معمولاً حاوی پیوندهایی به سایتهای جعلی هستند که دقیقاً مشابه سایتهای رسمی نهاد ارسالکننده طراحی شدهاند. این پیوندها اغلب از کاربر میخواهند که اطلاعات حساب خود را وارد کند.
فیشینگ پیامکی
در این نوع حمله، مهاجم از طریق پیامکهای جعلی، معمولاً با عنوان یک بانک یا موسسه معتبر، قربانی را به یک وبسایت فیشینگ هدایت میکند. این پیامها ممکن است شامل لینکهایی باشند که شما را به یک سایت جعلی میبرند.
فیشینگ تلفنی (Vishing)
در این روش، مهاجم از طریق تماس تلفنی یا پیام صوتی از طرف یک بانک یا شرکت معتبر خود را معرفی کرده و از قربانی میخواهد که اطلاعات حساس خود را فاش کند. این تماسها ممکن است بهصورت خودکار و یا بهطور مستقیم انجام شوند.
فیشینگ هدفدار (Spear Phishing)
در این نوع حمله، مهاجم فرد یا سازمان خاصی را هدف قرار میدهد و اطلاعات دقیقی از آنها جمعآوری میکند تا یک ایمیل یا پیام شخصیسازیشده ارسال کند. این نوع فیشینگ دقیقتر است و معمولاً نرخ موفقیت بالاتری دارد.
فیشینگ از طریق شبکههای اجتماعی
برخی مهاجمان از طریق پیامهای دایرکت در شبکههای اجتماعی نظیر فیسبوک، اینستاگرام، توییتر و لینکدین تلاش میکنند تا قربانیان را به سایتهای فیشینگ هدایت کنند.
چگونه فیشینگ میتواند به حمله سایبری بزرگی منجر شود؟
تهدید اولیه
در حملات فیشینگ ساده، مهاجم از طریق ایمیل یا پیامک جعلی تلاش میکند تا کاربر را فریب دهد و اطلاعات حساس، مانند جزئیات ورود به حساب یا اطلاعات حساب بانکی، را به دست آورد. در صورت موفقیت، مهاجم میتواند بهصورت غیرمجاز به حساب قربانی دسترسی پیدا کند.
جمعآوری اطلاعات
با دسترسی به اطلاعات اولیه، مهاجم میتواند به حسابهای ایمیل، شبکههای اجتماعی یا سایر سرویسهای آنلاین قربانی دست یابد. این دسترسی به مهاجمین اجازه میدهد تا اطلاعات بیشتری از جمله فهرست مخاطبین، دادههای شخصی و اطلاعات حسابهای مختلف را جمعآوری کنند.
گامهای بعدی
پس از بهدستآوردن دسترسی به حساب قربانی، مهاجم میتواند به سیستمهای سازمانی نفوذ کند، امتیازات بیشتری کسب کند و افراد بیشتری را مورد هدف قرار دهد. آنها ممکن است از آسیبپذیریهای شبکهها سوءاستفاده کرده، حسابهای بدون حفاظت را شناسایی کنند یا کاربران با دسترسیهای بالا را هدف قرار دهند.
شناسایی داخلی
وقتی مهاجم وارد شبکه میشود، شروع به شناسایی سیستمها، زیرساختها و اطلاعات حساس سازمان میکند. آنها ممکن است به دادههای ارزشمند یا اطلاعات محرمانه دست یابند که میتوانند برای کسب درآمد یا برای حملات آینده بهکار گرفته شوند.
تثبیت دسترسی
مهاجمان ممکن است با استفاده از روشهایی مانند ایجاد حسابهای جدید یا تغییر تنظیمات موجود، در صورت شناسایی و مسدود شدن ورودیهای اولیه، دسترسی خود را حفظ کنند و از آن برای ادامه حمله بهره ببرند.
گسترش حمله
با داشتن دسترسی به شبکه سازمان، مهاجمین قادر خواهند بود حملات پیچیدهتری مانند فیشینگ هدفمند، استفاده از باجافزار یا استخراج دادهها را انجام دهند. همچنین میتوانند از حسابها و سیستمها برای پخش بدافزار، آلودهکردن دستگاههای دیگر یا نفوذ به زیرساختهای حیاتی استفاده کنند.
استفاده از بدافزار پیشرفته
مهاجم ممکن است بدافزارهای پیچیدهای را برای بههمزدن عملکرد سیستمها یا بهدستآوردن کنترل بر زیرساختهای حیاتی سازمانها پخش کند. این حملات میتواند شامل استفاده از باجافزار، سرقت دادههای حساس یا انجام تخریبهای عمدی باشد.
نقض دادهها و آسیب به اطلاعات
حملات فیشینگ ممکن است منجر به نقض دادهها، افشای اطلاعات حساس یا اطلاعات مشتریان شود. عواقب این حملات شامل خسارتهای مالی، آسیب به اعتبار سازمان، پیامدهای قانونی و ناتوانی در تطابق با مقررات مربوط به حفاظت از دادهها است.
پیامدهای حملات فیشینگ
حملات فیشینگ میتوانند پیامدهای جدی برای قربانیان به همراه داشته باشند. در اینجا به برخی از آنها اشاره میشود:
سرقت مالی
مهاجم ممکن است با استفاده از اطلاعات بانکی قربانی، پول را از حسابهای او برداشت کند.
سرقت هویت
مهاجم میتواند از اطلاعات شخصی جمعآوریشده برای ارتکاب جرم یا کلاهبرداری به نام قربانی استفاده کند.
نصب بدافزار
در صورتی که قربانی فریب بخورد و لینک یا پیوست آلوده را باز کند، سیستم او ممکن است به بدافزار آلوده شود.
خسارت به اعتبار سازمانها
در صورت حمله به سازمانها، فیشینگ میتواند منجر به افشای اطلاعات حساس مشتریان یا کارکنان و خسارتهای سنگین مالی و اعتباری شود.
مراحل پیشگیری از حملات فیشینگ
افزایش آگاهی
افراد را در مورد تکنیکهای فیشینگ و عواقب آن آموزش دهید. کارمندان خود را آگاه کنید تا بتوانند علائم فیشینگ مانند فرستندگان ایمیل مشکوک، لینکهای غیرآشنا و درخواستهای غیرمنتظره برای دریافت اطلاعات حساس را شناسایی کنند. برگزاری دورههای آموزشی منظم برای آگاهی بخشی به اهمیت احتیاط و گزارش هرگونه فعالیت مشکوک بسیار مفید است.
اجرای اقدامات امنیتی برای ایمیل
برای شناسایی و جلوگیری از ایمیلهای جعلی، از فیلترهای هرزنامه و پروتکلهای احراز هویت ایمیل مانند “چارچوب خطمشی فرستنده” (Sender Policy Framework) و “ایمیل شناساییشده کلیدهای دامنه” (DomainKeys Identified Mail) استفاده کنید. رمزگذاری ایمیلها را برای محافظت از اطلاعات حساس فعال کنید و از راهحلهای پیشرفته حفاظت در برابر تهدید برای شناسایی و مسدود کردن پیوستها و لینکهای مخرب بهره ببرید.
تقویت امنیت رمز عبور
کارمندان را تشویق کنید تا از رمزهای عبور قوی و منحصر به فرد برای هر حساب استفاده کنند. احراز هویت چندعاملی (Multi-factor authentication) را در تمام برنامهها و سیستمها پیادهسازی کنید تا لایه امنیتی اضافی به وجود آورید. همچنین، رمزهای عبور را بهطور منظم بهروزرسانی کرده و تغییر دهید، بهویژه پس از وقوع هرگونه حادثه مشکوک به فیشینگ.
اطمینان از اصالت وبسایتها
افراد را آموزش دهید تا هنگام بازدید از وبسایتها، حتماً به اتصالات امن (HTTPS) و گواهیهای SSL معتبر توجه کنند. فرهنگ استفاده از افزونههای معتبر مرورگر یا ابزارهای ضدفیشینگ برای شناسایی وبسایتهای جعلی را ترویج دهید. از کلیک بر روی پیوندهای ایمیلهای مشکوک یا منابع ناآشنا خودداری کنید.
فعالسازی نرمافزارهای امنیتی
نرمافزارهای معتبر آنتیویروس را بر روی تمام دستگاهها نصب کرده و آنها را بهطور منظم بهروزرسانی کنید تا از آخرین تهدیدات فیشینگ محافظت شوید. اسکنهای منظم سیستمها را برای شناسایی و حذف بدافزارهای احتمالی انجام دهید.
تشویق به فرهنگ گزارشدهی
افراد را تشویق کنید تا هر ایمیل یا حادثه مشکوک به فیشینگ را سریعاً گزارش دهند. فرآیندهای گزارشدهی را شفاف کنید و شبکههایی برای گزارش سریع فراهم آورید. واکنش سریع به حوادث گزارششده برای بررسی و کاهش خطرات ضروری است.
مطلع و بهروز باشید
از آخرین روندها، تکنیکها و آسیبپذیریهای فیشینگ آگاه باشید. نرمافزارها، برنامهها و سیستمعاملها را بهطور منظم بهروز کنید تا آسیبپذیریهای امنیتی برطرف شوند. همچنین، هشدارهای امنیتی و منابع خبری مرتبط با تهدیدات نوظهور را بهطور مداوم پیگیری کنید.
بهترین ابزارهای پیشگیری از حملات فیشینگ
دروازههای امنیتی ایمیل
این ابزارها ایمیلهای دریافتی را برای شناسایی محتوای مشکوک، پیوستها و لینکهای آلوده اسکن میکنند. دروازههای امنیتی ایمیل از تکنیکهایی مانند یادگیری ماشین، الگوریتمهای کشف تهدید و لیستهای سیاه برای شناسایی و مسدود کردن حملات فیشینگ استفاده میکنند.
نرمافزار ضد فیشینگ
نرمافزار ضد فیشینگ به تحلیل لینکها، اعتبار وبسایتها و محتوای موجود در صفحات میپردازد و با مسدود کردن سایتهای فیشینگ، از تهدیدات جلوگیری میکند. این نرمافزارها میتوانند بهعنوان افزونه در مرورگرها یا نرمافزار مستقل بر روی سیستمعاملها نصب شوند.
فیلتر وبسایت و فیلتر محتوا
این ابزارها دسترسی به وبسایتهای خطرناک را مسدود کرده و از ورود کاربران به سایتهای مخرب یا غیرمجاز جلوگیری میکنند. همچنین، محتوای مشکوک یا آسیبزننده را از صفحات وب فیلتر میکنند.
احراز هویت چندعاملی
با پیادهسازی احراز هویت چندعاملی، از کاربران خواسته میشود تا اطلاعات چندگانه مانند رمز عبور و کد ارسالی را وارد کنند. این لایه امنیتی اضافی احتمال سوءاستفاده از اطلاعات دزدیدهشده را کاهش میدهد.
آموزش آگاهی از امنیت
آموزش منظم امنیت به کارکنان برای مقابله با حملات فیشینگ ضروری است. برنامههای آموزشی باید به کارمندان نحوه شناسایی فیشینگ، علائم هشداردهنده و بهترین شیوهها برای برخورد با ایمیلها یا لینکهای مشکوک را آموزش دهد.
ویژگیهای امنیتی مرورگر
بیشتر مرورگرها دارای ویژگیهای داخلی هستند که به جلوگیری از حملات فیشینگ کمک میکنند. این ویژگیها شامل فیلتر فیشینگ، هشدار درباره وبسایتهای خطرناک و حالت مرور ایمن میشوند.
دیاناس (DNS)
دیاناس با تجزیه و تحلیل و فیلتر کردن دامنهها، دسترسی به وبسایتهای مخرب را مسدود میکند. این فیلتر به جلوگیری از دسترسی کاربران به سایتهای فیشینگ و دانلود محتوای مخرب کمک میکند.
مدیریت اطلاعات و رویداد امنیتی (SIEM)
این ابزار دادههای امنیتی را از منابع مختلف جمعآوری و تجزیهوتحلیل کرده و به شناسایی و پاسخ به حوادث امنیتی مانند حملات فیشینگ کمک میکند. این ابزار همچنین میتواند هشدارهای فوری درباره فعالیتهای مشکوک ارائه دهد.
نرمافزار حفاظت از نقاط پایانی (Endpoint Protection)
این نرمافزارها شامل آنتیویروس، ضد بدافزار و ضد فیشینگ هستند که به شناسایی و مسدود کردن فایلهای مخرب، لینکها و پیوستها در دستگاههای نقطهپایانی مانند لپتاپها، کامپیوترهای رومیزی و گوشیهای همراه میپردازند.
ابزارهای پاسخ و گزارش حوادث
ابزارهای پاسخ به حادثه به سازمانها کمک میکنند تا بهسرعت به حملات فیشینگ واکنش نشان دهند و آن را کاهش دهند. این ابزارها فرآیندهای ردیابی و گزارشدهی حادثه را تسهیل کرده و به تجزیه و تحلیل و بهبود پس از وقوع حادثه کمک میکنند.
چگونه از حملات فیشینگ جلوگیری کنیم؟
برای جلوگیری از فیشینگ و محافظت از اطلاعات شخصی و مالی، باید از نکات زیر پیروی کرد:
دقت در بررسی آدرس URL
همیشه اطمینان حاصل کنید که آدرس وبسایت با URL اصلی و معتبر مطابقت دارد و از وجود گواهی SSL (علامت قفل سبز) اطمینان پیدا کنید.
استفاده از احراز هویت دو مرحلهای
این ویژگی به شما این امکان را میدهد که حتی اگر رمز عبور شما دزدیده شد، مهاجم نتواند به حساب شما دسترسی پیدا کند.
عدم کلیک بر روی لینکهای مشکوک
به هیچوجه روی لینکهای مشکوک در ایمیلها، پیامکها یا شبکههای اجتماعی کلیک نکنید و همیشه URL را بهصورت دستی وارد کنید.
آموزش و آگاهی
آموزش کاربران بهویژه در سازمانها درباره خطرات فیشینگ و نحوه شناسایی حملات میتواند به کاهش وقوع این نوع حملات کمک کند.
استفاده از نرمافزارهای ضد ویروس و ضد فیشینگ
این نرمافزارها میتوانند خطرات فیشینگ را شناسایی کرده و از ورود به سایتهای مخرب جلوگیری کنند.
سوالات متداول
-
فیشینگ چیست؟
فیشینگ نوعی حمله سایبری است که در آن مهاجم با فریب کاربر، اطلاعات حساس مانند رمز عبور و جزئیات حسابهای بانکی را به سرقت میبرد.
-
حملات فیشینگ چگونه انجام میشوند؟
مهاجم از ایمیلها، پیامکها یا وبسایتهای جعلی برای فریب قربانی و درخواست اطلاعات حساس استفاده میکند.
-
چه نوع اطلاعاتی در حملات فیشینگ هدف قرار میگیرند؟
اطلاعاتی مانند نام کاربری، رمز عبور، شماره کارت بانکی و سایر دادههای شخصی.
-
چگونه میتوان از فیشینگ جلوگیری کرد؟
استفاده از رمزهای عبور قوی، فعالسازی احراز هویت دو مرحلهای و بررسی دقیق URL وبسایتها از راههای پیشگیری است.
-
فیشینگ از طریق پیامک چیست؟
در این نوع فیشینگ، مهاجم از طریق پیامکهای جعلی تلاش میکند تا قربانی را فریب دهد و اطلاعات حساس او را به سرقت ببرد.
-
چه تفاوتی بین فیشینگ و فیشینگ هدفدار (Spear Phishing) وجود دارد؟
فیشینگ هدفدار به طور خاص به فرد یا سازمان خاصی حمله میکند و از اطلاعات شخصی برای جعل اعتماد استفاده میکند.
-
فیشینگ صوتی (Vishing) چیست؟
فیشینگ صوتی حملهای است که از طریق تماس تلفنی انجام میشود، جایی که مهاجم خود را بهعنوان نهاد معتبر جا میزند تا اطلاعات حساس قربانی را فاش کند.
-
چگونه میتوان ایمیلهای فیشینگ را شناسایی کرد؟
بهدقت به آدرس فرستنده، لینکها و درخواستهای غیرمعمول دقت کنید و از کلیک روی لینکها یا پیوستهای مشکوک خودداری کنید.
-
فیشینگ از طریق شبکههای اجتماعی چگونه انجام میشود؟
مهاجم ممکن است با ایجاد حسابهای جعلی در شبکههای اجتماعی، از کاربران بخواهد اطلاعات حساس خود را وارد کنند یا به لینکهای مخرب کلیک کنند.
-
اگر به یک حمله فیشینگ برخورد کنیم چه باید کرد؟
فوراً لینک یا پیوست مشکوک را باز نکرده و پیام را گزارش دهید. همچنین باید اطلاعات حساب خود را تغییر دهید و سیستم را از نظر بدافزار اسکن کنید.
سخن پایانی
حملات فیشینگ یکی از تهدیدات جدی دنیای دیجیتال است که میتواند خسارتهای زیادی را برای افراد و سازمانها به دنبال داشته باشد. با این حال، با آگاهی و استفاده از روشهای امنیتی مناسب میتوان این تهدیدات را کاهش داد. از آنجا که مهاجمان همواره در حال نوآوری و پیچیدهتر کردن روشهای خود هستند، آگاهی مستمر و توجه دقیق به مسائل امنیتی باید جزو اصول اصلی هر کاربر اینترنتی باشد.
ممنون که تا پایان مقاله”حملات فیشینگ چیست؟“همراه ما بودید

نظرات کاربران